Symbolische Rescripting bij trauma: wat onderzoek én cliënten laten zien

In een praktijkonderzoek met 12 deelnemers bleek dat Symbolische Rescripting traumagerelateerde klachten aanzienlijk kan verminderen, zonder dat er over het trauma gesproken hoeft te worden. Deelnemers rapporteerden minder stress, angst, boosheid en onrust, vaak al binnen enkele weken. Sommigen voelden zich direct na de eerste visualisatie lichter en rustiger; bij de meeste deelnemers bleken de effecten na maanden grotendeels blijvend.

Dit artikel beschrijft wat uit het onderzoek naar voren kwam, én wat dit in de praktijk kan betekenen wanneer je bij mij een consult volgt.

Wat laat het onderzoek zien?

Het doel van het onderzoek was om te kijken wat visualisatie op zichzelf kan doen, los van therapie, gesprekken of therapeutisch contact. De opzet:

• Deelnemers: 12 mensen met één duidelijk trauma en bekende traumagerelateerde klachten
• Sessie: één telefonische sessie van ca. 15 minuten met 2–3 visualisaties
• Belangrijk: er werd niet over het trauma gesproken
• Thuis: visualisaties minstens 3× per week herhalen via een geluidsopname, gedurende 3 weken
• Metingen: vragenlijsten over stress, tevredenheid en ‘last van’ klachten vóór en na de 3 weken
• Follow-up: na 2 tot 5 maanden werd opnieuw gevraagd hoe het voelde

De visualisaties waren algemeen en niet persoonlijk afgestemd. Er was geen begeleiding en geen therapeutische relatie zoals in een consult. De deelnemers deden het helemaal zelf.

Wat is Symbolische Rescripting?

Symbolische Rescripting is mijn eigen ontwikkelde vorm van visualisatie, gebaseerd op jarenlange praktijkervaring.

Veel traumatherapieën werken met visualisatie in de vorm van Imaginaire Exposure of Imaginaire Rescripting (waarbij herinneringen en emoties actief worden opgeroepen). Symbolische Rescripting werkt anders. De visualisaties werken via symboliek, rechtstreeks op het emotionele brein. Er wordt niet ingezoomd op pijnlijke details, herinneringen of emoties, de visualisaties helpen je er juist met een bochtje omheen gaan. Juist daardoor ervaren veel mensen deze vorm als minder belastend en toch diepgaand.

In dit onderzoek waren de visualisaties niet afgestemd op persoonlijke traumabeleving, het trauma wordt als geheel benaderd.

Resultaten in cijfers

Na drie weken visualisatie rapporteerden de deelnemers gemiddeld:

• 19% minder stress
• 16% meer tevredenheid
• 36% minder ‘last van’ traumagerelateerde klachten

Specifiek:

• 26% minder last van stress
• 30% minder last van innerlijke boosheid
• 38% minder last van angst
• 46% minder last van onrust
• 40% minder last van een negatief zelfbeeld

Bij deelnemers die voldeden aan alle inclusiecriteria (één trauma) waren deze percentages nog hoger.

Na 2–5 maanden bleken de resultaten bij de meeste deelnemers grotendeels behouden.

Wat deelnemers zelf zeggen

Naast cijfers gaven deelnemers in hun eigen woorden aan welke veranderingen ze opmerkten:

“Ik ben enorm verbaasd over het resultaat! Daar waar ik in het verleden al vele therapieën had besteed aan het trauma leek het al vanaf de eerste keer dat ik met jou telefonisch contact had gehad dat het trauma naar de achtergrond verdween. Tot op heden is het resultaat blijvend gebleven. Ik ben niet of nauwelijks meer met het trauma bezig.”

“Ja heel goed! Ik heb er nauwelijks meer last van. De herinnering schiet af en toe nog wel eens door me heen, maar ik voel er eigenlijk niks meer bij. Dus het werkt goed.”

“Ik ben verrast en blij dat het zó goed werkt! Zo veel jaren heeft het me dwars gezeten en nu lijkt het echt weg te zijn (of in ieder geval flink verminderd)! Heel erg fijn! En zo snel ook, geen eindeloze gesprekken met hulpverleners, maar gewoon een paar keer per week de opname luisteren en voor me zien wat je vertelt. Visualiseren is een prachtige techniek die ik zeker blijf inzetten. Dank voor deze waardevolle ervaring!”

“En ben enorm positief verrast door het resultaat! Dank je wel Jackelien! Ik weet niet hoe het komt maar het voelt alsof ik een heel stuk lichter ben geworden..”

Sommige deelnemers merkten ook veranderingen in hun dagelijks leven, zoals meer zelfvertrouwen, makkelijker initiatief nemen, beter grenzen aangeven of zichtbaarder zijn op het werk of in sociale situaties.

Lees alle reacties van alle deelnemers

Naar het onderzoek

Wat was belangrijk voor resultaat?

Uit het onderzoek kwamen duidelijke voorwaarden naar voren voor effect:

• Regelmatig herhalen (minstens 3× per week, 3 weken lang)
• Gebruik van de geluidsopname
• Motivatie en eigen inzet
• Tijd en energie om ermee te werken

Deelnemers die weinig herhaalden, of geen opname gebruikten, merkten minder effect.

En hoe verschilt dit van een consult bij mij?

Het onderzoek laat zien wat Symbolische Rescripting kan doen in minimale vorm. In een consult is de aanpak anders; we doen dan meer visualisaties, specifiek voor wat jij nodig hebt, en afgestemd op jouw persoonlijke geschiedenis en situatie. En natuurlijk begeleid ik je door het hele proces.

Wat mag je hiervan verwachten?

Als algemene, niet-persoonlijke visualisaties al zulke duidelijke effecten laten zien, is het logisch dat een persoonlijk afgestemde behandeling vaak nóg meer kan betekenen. Dat is geen losse aanname. Het is een redenering die aansluit bij wat deelnemers in het onderzoek aangaven en wat cliënten in de praktijk ervaren.

Op basis van dit onderzoek en de reacties van deelnemers mag ik zeggen dat mijn manier van werken effectief kan zijn bij traumagerelateerde klachten. Veel mensen ervaren verbetering zonder dat zij hun trauma hoeven te herbeleven. Visualisatie kan diep werken, voorbij het rationele denken. Daarbij maken zowel de inzet van de deelnemer als de kwaliteit van de visualisaties het verschil.

Tegelijk is het belangrijk om realistisch te blijven. 

• Deze aanpak werkt niet voor iedereen.
• Het vervangt geen professionele traumatherapie.
• Het betekent niet dat trauma altijd volledig verdwijnt.

Dit praktijkonderzoek laat wel zien dat visualisatie een krachtige en laagdrempelige manier kan zijn om de beleving van trauma te verzachten. Voor veel deelnemers was de combinatie van goed opgebouwde visualisaties, herhaling en begeleiding een verrassend eenvoudige weg naar verlichting. Zonder praten. Zonder herbeleven. En mét merkbaar effect.

Bekijk het volledige onderzoek, inclusief alle reacties van de deelnemers

Naar het onderzoek

Disclaimer: Dit onderzoek is kleinschalig en gebaseerd op subjectieve ervaringen. Resultaten verschillen per persoon. Visualisatie is geen vervanging voor professionele traumatherapie. Bij ernstige klachten wordt geadviseerd contact op te nemen met een huisarts of psycholoog.